02 ապրիլի 2025 թ.
Ուսանողակենտրոն ուսուցումը՝ կրթական գործունեության առանցքային ցուցանիշ
Բարձրագույն կրթության հարափոփոխվող միջավայրում ուսանողակենտրոն մոտեցումների կիրառումը դարձել է դասավանդման և ուսումնառության որակի գնահատման առանցքային կատարողական ցուցանիշ։ Բայց ինչ է նշանակում ուսանողակենտրոն լինելը, և ինչու է այն այդքան կարևոր։
📌 Ի՞նչ է ուսանողակենտրոն մոտեցումը
Ուսանողակենտրոն մոտեցման դեպքում ուսանողը կրթական փորձառության կենտրոնում է: Դա նշանակում է, որ դասավանդման մեթոդները, ուսումնական ծրագրերի կառուցվածքը և ինստիտուցիոնալ քաղաքականությունները մշակվում են՝ հաշվի առնելով ուսանողների բազմազան կարիքները, հետաքրքրություններն ու նրանց համապատասխան ուսումնառության ոճերը։ Ահա որոշ հիմնական տարրեր․
- Ակտիվ ուսումնառություն․ խթանում է ուսանողների մասնակցությունը ուսումնական գործընթացին՝ քննարկումների, նախագծերի և գործնական աշխատանքների միջոցով։
- Անհատականացված ուսուցում․ դասավանդման մեթոդների և նյութերի հարմարեցում՝ հաշվի առնելով ուսանողների ուսուցման տարբեր տեմպերն ու ոճերը։
- Համագործակցային ուսուցում․ խրախուսում է խմբային աշխատանքն ու ուսանող-ուսանող փոխգործակցությունը՝ գիտելիքի ամրապնդման նպատակով։
- Աջակցող միջավայր․ ապահովում է շարունակական հետադարձ կապ, ուսումնական խորհրդատվություն, հոգեբանական աջակցություն և կարիերայի ուղղորդման ծառայություններ՝ ուսանողների հաջողությունը խթանելու համար։
🔎 Ինչու է դա կարևոր
Հետազոտությունները ցույց են տվել, որ ուսանողակենտրոն մոտեցումները նպաստում են ավելի լավ կրթական արդյունքների ապահովմանը։ Ահա թե ինչու․
- Խորքային ներգրավվածություն․ ուսանողները դառնում են ավելի ակտիվ և մոտիվացված՝ մասնակցելով իրենց ուսումնառությանը։
- Կայունություն․ Անհատականացված և աջակցող ուսումնական միջավայրերը նպաստում են ուսանողների դուրս մնալու դեպքերի նվազմանը և նրանց կրթությունը հաջողությամբ շարունակելու հավանականության բարձրացմանը։
- Բավարարվածության բարձր ցուցանիշներ․ երբ ուսանողները զգում են, որ իրենց կարիքները բավարարվում են, նրանց գոհունակության մակարդակը բարձրանում է։
- Ավելի արդյունավետ կրթական վերջնարդյունքներ․ ակտիվ և համագործակցային ուսուցման ռազմավարությունները նպաստում են գիտելիքի խորացմանն ու ամրապնդմանը։
📊 Ուսանողակենտրոն մոտեցումների չափումը
Կրթական հաստատությունները կարող են կիրառել հետևյալ ԳԱՑ-երը՝ համոզվելու, որ ուսանողակենտրոն մոտեցումները արդյունավետորեն իրականացվում են․
- Ուսանողների բավարարվածության հարցումներ․ ուսանողների կարծիքների հավաքագրում՝ դասավանդման մեթոդների և աջակցության ծառայությունների վերաբերյալ։
- Ընդունվելու և ավարտելու ցուցանիշներ․ Ուսանողների կողմից ուսումնառությունը շարունակելու և այն հաջողությամբ ավարտելու ցուցանիշների դիտարկում։
- Կրթական վերջնարդյունքներ․ գնահատում՝ ստանդարտացված թեստերի և գործնական հանձնարարւթյունների միջոցով։
- Ներգրավվածության չափանիշներ․ ակադեմիական և արտալսարանային գործունեության մեջ ուսանողների մասնակցության մակարդակի վերլուծություն։
🎯 Եզրակացություն
Ուսանողակենտրոն մոտեցման որդեգրումը ոչ միայն բարելավում է ուսանողների փորձառությունը, այլև բարձրացնում է կրթական հաստատությունների ընդհանուր որակը և համբավը։ Ուսանողների կարիքներին և փորձառություններին հարմարեցված կրթությունը կարող է ձևավորել ավելի արդյունավետ, ներառական և աջակցող ուսումնառության միջավայր։
Աղբյուրը՝ «Դասավանդման և ուսուցման որակի ցուցանիշները բարձրագույն կրթությունում», Դենիզ Չալմերս